Na Adapterze pojawił się film „Zmory” w reżyserii Wojciecha Marczewskiego z 1979 roku z audiodeskrypcją i napisami. To psychologiczny dramat o dojrzewaniu i poszukiwaniu własnej tożsamości.

Film oparty został na powieści Emila Zegadłowicza o tym samym tytule. Wydana w 1935 roku wzbudziła wówczas wielkie poruszenie. Pisarzowi zarzucano zbyt śmiałe sceny erotyczne i przedstawienie w fałszywym świetle systemu oświaty w Polsce z początku XX wieku. Stało się to pretekstem do skonfiskowania drugiego wydania książki. Zadanie adaptacji wielowątkowej i autobiograficznej powieści reżyser powierzył czeskiemu scenarzyście Pavlowi Hajněmu, który napisał m.in. scenariusz do „Zaklętych rewirów” Janusza Majewskiego. Zdjęcia są dziełem Wiesława Zdorta.

Zmory młodości

Film „Zmory” to dramat psychologiczny opowiadający o dojrzewaniu wrażliwego chłopca, Mikołaja Srebrnego, dorastającego w Galicji pod zaborem austro-węgierskim na początku XX wieku. Bohater trafia do surowego gimnazjum, gdzie doświadcza przemocy ze strony nauczycieli, religijnego rygoryzmu oraz nacisków ideologicznych. Równocześnie zmaga się z trudnymi doświadczeniami rodzinnymi, pierwszymi fascynacjami i lękami związanymi z dorastaniem. Film ukazuje proces kształtowania się osobowości młodego człowieka w świecie ograniczającym wolność myślenia i indywidualność, stając się jednocześnie krytyką autorytarnego systemu wychowania oraz opowieścią o poszukiwaniu własnej tożsamości.

Kultowe dzieło

Film stał się jednym z najważniejszych debiutów w historii polskiego kina. Krytycy i widzowie docenili go jako odważny, bolesny głos sprzeciwu wobec tłamszenia niezależności oraz głębokie studium psychologiczne młodego człowieka wkraczającego w dorosłość. Szczególne uznanie wzbudził sposób, w jaki reżyser ukazał świat widziany oczami wrażliwego chłopca, zmagającego się z surowością szkoły, presją społeczną i własnymi lękami. Chwalono także poetycki, momentami oniryczny klimat filmu, który pozwalał oddać emocje i wewnętrzne przeżycia bohatera. Film zdobył liczne nagrody i szybko zyskał status dzieła kultowego, pozostając do dziś ważnym punktem odniesienia w dyskusjach o polskim kinie psychologicznym i doświadczeniu młodości.

Dostępność

Film jest dostępny z audiodeskrypcją i napisami dla osób z niepełnosprawnościami wzroku i słuchu. Można go obejrzeć bezpłatnie platformie Adapter: https://adapter.pl/filmy/zmory/

Dofinansowano ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzącego z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.